Başbakan, Ortadoğuda barış için arabuluculuk yapıyor, ama İsrailin eski AB Büyükelçisi Primor sürpriz bir talebi dillendirdi. Primor, NTVMSNBCye, İsrailin Batı Şeriadan geri çekilmesi sürecinde Türkiyenin Filistine muharip güç göndermesini önerdi.
İSTANBUL - İsrailin eski AB büyükelçisi Avi Primor, geçtiğimiz günlerde, Alman gazetesi Süddeutsche Zeitunga ilginç bir demeç verdi. İsrailin Batı Şeriadan geri çekilme sürecinde Türk ordusunun çözüm olabileceğini söyleyen Primor, BMnin görüş farklılıkları nedeniyle başarılı olamayacağını belirtti; Türkiyenin Batı Şeriaya muharip güç göndermesi güven sağlayabilir dedi. Hem İsrailin hem de Filistinin Türkiyeye saygı duyduğunu belirterek, Türkiyenin Ortadoğuda arabulucu olması gerektiğini söyleyen Primor, önerisinin detaylarını NTVMSNBCye anlattı.
İsrailin eski Almanya Büyükelçisi ve aynı zamanda yazar olan Primora yönelttiğimiz sorular ve yanıtları şöyle:
Türk ordusunun Batı Şeriada çözüm olabileceğini öneriyorsunuz. Neden Türkiye? İsrail halkının çoğunluğu Filistin topraklarına sahip olmak istemiyor, ancak İsrail devleti güvenlik sebebiyle oralardan geri çekilemiyor. İsrail, Batı Şeriadan ve Filistin topraklarından geri çekildiğinde uluslararası güce ihtiyaç duyulacak. İki tarafında Türkiyeye duyduğu saygıdan ötürü ve güçlü bir orduya sahip olması nedeniyle Türkiyenin güvenliği sağlayabileceğini düşünüyorum. Amerika böyle bir görevi kabul etmeyecek. İnsanların güvenini siyasi bir yetki sağlayacaksa eğer, o zaman NATO bağlantısıyla Avrupa Birliği olabilir. Fakat Avrupa sağlayabilir mi? Almanya ve Fransanın gücü yok. İngiliz askerleri de o topraklarda istenmiyor. Bana kalırsa askerler Avrupalı olmak zorunda değil, kısmen Avrupalı Müslüman olabilir. Bu nedenle öncelikle Türkiyeden yardım isterdim. Türkiyenin bir çok avantajı var. Birincisi Müslüman bir ülke, ikincisi etkin bir lobiye sahip ve üçüncüsü ulusal tabanda arka kapısı olan Ortadoğuda barış istiyor. Askerler kendi ülkelerinin istekleri doğrultusunda hareket ettiklerinde sonuçlar daha verimli oluyor. İsrail, Filistinlilere topraklarını bırakarak, Batı Şeriadan geri çekilecek olursa eğer, güvenlik garantisi isteriz. Güney Lübnandan ve Gazze Şeridinden geri çekilirken usulüne göre hareket etmedik, bu yüzden terör olayları devam etti. Bu nedenle uluslararası bir orduya ihtiyacımız var. Ben, Türk ordusunu isterim. Filistin hükümeti ile birlikte çalışarak bu ordunun o bölgelerde güvence sağlaması gerekir. Sadece barış gücü olarak değil, muharip güç olarak. İsrail ve Filistin arasında kağıt üzerinde barış sağlanamaz. Artık muharip güç gönderilmesi gerekiyor. Filistinde iç savaş var, Gazze Şeridini Hamasa kaptırdı, Batı Şeriada neler olacağını kimse bilmiyor. Filistin kendisini koruyamaz iken kimseye güven sağlayamaz.
Bu görevi BMnin üstlenmesi gerekmiyor mu? BM başarılı olamaz. Başka ülkelerde de başarılı olamadığını görüyoruz. Muharip güç gönderemiyor. Ayrıca BMde çeşitli görüşler çatışıyor. Örneğin, İran veya kökten dinci ülkeler Batı Şeriaya asker göndermek istemez. Amerikalılar da istemiyor ve seçimlerden sonra da bir şey değişmeyecek.
ABDnin Ortadoğu politikasını nasıl değerlendiriyorsunuz? ABDliler Ortadoğuda tüm Arapları ve Müslümanları terörist olarak algılıyor. ABDnin Ortadoğu politikasının değişebilmesi için ilk önce ABDlilerin tutumunun değişmesi gerekiyor. Eğer yeni başkanın görüşleri Bushtan farklı olursa, Amerikalıların Ortadoğu ile ilgili yerleşmiş görüşlerini değiştirmesi gerekir.
ABD, Türkiyeyi neden arabulucu olarak görüyor? Türkiye, ABDnin müttefiki olsa da, Ortadoğu konusunda Türkiyeyi arabulucu olarak kabul ettiğini ve güvendiğini düşünmüyorum. Başbakan Erdoğan geçenlerde gizli bir misyon için Şamı ziyaret etti. Erdoğan, Suriye ve İsrail arasındaki müzakerelerde arabuluculuk yapıyor. ABDnin bu durumdan memnun kalmayacağını düşünüyorum.
Türkiye Ortadoğuda nasıl bir rol üstlenmeli? Türkiye Ortadoğuda daha aktif ve önemli bir rol oynamalı. Türkiye hem Ortadoğunun bir parçası hem de Avrupanın. İsrail ve Filistin, iki taraf da Türkiyeye saygı duyuyor. Türkiye uzun bir tarihe sahip ve geçmişe baktığımızda Ortadoğunun yükünü sırtında taşımış bir ülke. Türkiyenin PKK ile mücadelesi ne kadar negatif bir mücadele olsa da, Türk ordusunun bu konuda uzman olduğunun göstergesidir. Bu yüzden bence Türk ordusu Filistin topraklarında konuşlandırılmalıdır.
Bu israilin bir çıkarı yoksa birşey
yapmazlar ufacık ülke dünyayı
yönetiyor...
Cihad Korkmaz - Elazığ
09 Mayıs 2008, Cuma 14:36
Ortada barış marış olamaz İsrail
Filistin"e soykırım yapıyor şuanda.
" Kim ki o yahudilerle dosttur onlar
bizden değildir "
uemit.oecel - Yurt Dışı
09 Mayıs 2008, Cuma 14:17
cok iyi bir fikir. tr zaten ortadoguda
pek etkilli olmuyor/almadi. bu ichtr
ic gerginligi yüzünden. tr´de herkes
herkese karsi.
türk askerleri filistinde kabul
ediler. zaten aslinda bu tr´nin
görevi.